CM Devendra Fadnavis: सायबर गुन्हेगारीवर नियंत्रण मिळविण्यासाठी ‘निर्भया’ सायबर लॅब

सायबर गुन्ह्यांच्या तपास प्रक्रियेला गती देण्यासाठी आणि गुन्हेगारांना लवकर पकडण्यासाठी या प्रयोगशाळांची रचना अत्याधुनिक तंत्रज्ञानाने करण्यात आली आहे. ते कॉल डेटा रेकॉर्ड विश्लेषण, इंटरनेट प्रोटोकॉल डिटेल्स रेकॉर्ड लोकेशन ट्रॅकिंग आणि इंटरनेट क्रियाकलापांचे निरीक्षण यासारखी जटिल कामे हाताळण्यासाठी सुसज्ज आहेत.

सायबर गुन्ह्यांविरुद्धच्या लढाईला आणखी बळकटी देत, मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस  यांनी मुंबई पोलिसांसाठी सोशल मीडिया मॉनिटरिंग लॅब  आणि डेटा अॅनालिटिक्स लॅब सुरू केली. सोशल मीडिया लॅबचे उद्दिष्ट विविध प्लॅटफॉर्मवरील क्रियाकलापांवर लक्ष ठेवणे आहे, तर डेटा लॅब गुन्हेगारी डेटाचे विश्लेषण करेल, ज्यामुळे गुन्हेगारीचे ट्रेंड समजून घेण्यास मदत होईल. सायबर गुन्हेगार वाढत्या प्रमाणात प्रगत तंत्रज्ञानाचा वापर करत असताना, मुंबई पोलिसांनी या हाय-टेक उपायांचा अवलंब करणे हे सामान्य जनतेला सायबर गुन्ह्यांच्या धोक्यापासून वाचवण्यासाठी एक वेळेवर उचललेले पाऊल आहे.

https://twitter.com/CMOMaharashtra/status/1909147392902934766

‘निर्भया’ सायबर लॅबची  स्थापना आणि प्रस्तावित सोशल मीडिया आणि डेटा अॅनालिटिक्स लॅब ही मुंबईत गुन्हेगारी तपास आणि प्रतिबंध आधुनिकीकरणाच्या दिशेने महत्त्वाचे पाऊल आहे. अत्याधुनिक तंत्रज्ञान आणि विश्लेषणात्मक साधनांचा समावेश करून, या  उपाययोजनांचा उद्देश केवळ गुन्ह्यांचे अधिक कार्यक्षमतेने निराकरण करणेच नाही तर, संभाव्य धोके समजून घेणे आणि त्यांना प्रतिबंधित करणे देखील आहे.

असे काम करणार निर्भया लॅब?

‘निर्भया’ सायबर लॅब (Nirbhaya Cyber Lab) ही मुंबई पोलिसांसाठी तांत्रिक प्रगतीतील एक झेपच नाही तर, सायबर गुन्ह्यांचे जलद निराकरण करण्यासाठी आशेचा किरण देखील आहे. संशयास्पद नंबर किंवा डिजिटल क्रियाकलाप त्वरित तपासण्याच्या सुविधेसह, या प्रयोगशाळा गुन्हेगाराचे स्थान, कॉल इतिहास आणि इंटरनेट क्रियाकलाप शोधण्यात लागणारा वेळ लक्षणीयरीत्या कमी करण्याचे आश्वासन देतात. ही क्षमता केवळ सध्याच्या प्रकरणांना तोंड देण्यासाठीच नाही तर जुन्या, गुंतागुंतीच्या (Cyber Crime) सायबर गुन्ह्यांचे निराकरण करण्यासाठी देखील महत्त्वाची आहे.

उदाहरणार्थ, गुन्ह्यात सहभागी असलेल्या वाहनाचा क्रमांक स्पष्ट नसला तरीही, त्याची प्रतिमा (Nirbhaya Cyber Lab) प्रयोगशाळेच्या प्रणालीमध्ये प्रविष्ट केल्याने त्वरीत सर्वसमावेशक तपशील मिळू शकतात. ही प्रगती अशा अनेक प्रकरणांची सोडवणूक करण्यासाठी सज्ज आहे, ज्यात पूर्वी ठोस सूचना नव्हत्या.